روز بزرگداشت شيخ صدوق
روز بزرگداشت شيخ صدوق
روز بزرگداشت شيخ صدوق
يکي از بزرگترين مرزبانان حماسه جاويد و خدمتگزاران مکتب اهل بيت (ع) و
از شاخص ترين دانشمندان جهان اسلام که عمر خود را در راه خدمت به فقه و حديث شيعه و
پاسداري از فرهنگ مهدويت صرف کرد .
ابوجعفر محمدبن علي بن بابويه قمي ملقب به ( شيخ صدوق ) است که صف اول محدثين و علماي اثناعشر جاي دارد و به
عنوان يکي از ارکان فقه شيعه به شمار مي رود.پس از گذشت 10 قرن از وفات اين محدث
بزرگ شيخ صدوق، برکات آثار و خدماتش باعث شده تا 15 ارديبهشت را به عنوان روز
بزرگداشت شيخ صدوق نامگذاري کنند.
زندگينامه شيخ صدوق
محمدبن علي بن حسين بن بابويه قمي مشهور به( شيخ صدوق ) در سالهاي 306
يا 307 هجري قمري در خاندان علم و تقوي در شهر مذهبي قم ديده به جهان گشود. پدر
بزرگوار شيخ صدوق ،علي بن حسين بن موسي بن بابويه از علما و فقهاي بزرگ زمان خود
بود.گرچه در آن روزگار، عالمان و محدثان بسياري در قم مي زيسته اند ولي پرچم هدايت
و مرجعيت بر دوش اين عالم عابد و محدث زاهد يعني علي بن بابويه (پدر شيخ صدوق )
بوده است .
پدر شیخ صدوق دکه اي کوچک در بازار قم داشت و از طريق کسب و کار و در
نهايت زهد و عفاف، امرار معاش مي نمود و در ساعاتي ديگر از روز در منزل خود به
تدريس و تبليغ احکام و نقل روايات مي پرداخت .
جلالت شان و منزلت اين عالم رباني تا بدان پايه رسيد که امام حسن عسگري
(ع) طي نامه اي، او را با لقب(شيخ ) ، (فقيه ) ،(معتمد) مورد خطاب قرار داده و توفيقات او را براي کسب رضاي پروردگار
درخواست کرد.شيخ صدوق روزگار طفوليت و سنين جواني را در دامان علم و فضيلت و تقواي
خانوادگي اش سپري کرد و تحت تعليم و تربيت پدر قرار گرفت، به گونه اي که به لحاظ
تيزهوشي و حافظه فوق العاده قوي در مدتي کوتاه به قله هاي بلندي از کمالات انساني
دست يافت و توانست در کمتر از بيست سالگي، هزاران حديث با سلسله سند آنها را حفظ
نمايد و از همه مهمتر به آنها عمل نمايد.
روز بزرگداشت شيخ صدوق
يکي از حوادث مهم دوران زندگي شيخ صدوق، روي کارآمدن سلسله ايراني نژاد
و شيعه مذهب (آل بويه) بود که بر بخش بزرگي از ايران، عراق و جزيره العرب تا مرزهاي
شمالي شام فرمان مي راندند. وي در اين هنگام از قم به ري آمده و به درخواست ' رکن
الدوله ديلمي ' در آنجا رحل اقامت گزيد. به نظر مي رسد علت اصلي اين دعوت و عزيمت،
خلايي بوده که پس از هجرت شيخ کليني از ري به بغداد و سپس رحلت او پيش آمده بود و
در حقيقت، وجود شيخ صدوق در ري مي توانست منشا برکات فراوان باشد.
آثار علمي شيخ صدوق
عصر شيخ صدوق را بايد ' عصر احيا تنقيح حديث ' ناميد زيرا پس از رحلت
پيامبر اسلام، بازار جعل حديث رونق گرفت و کارخانه حديث سازي خلفا بکار افتاد و
کساني پيدا شدند که بطور حرفه اي، احاديثي را جعل و به پيامبر و ائمه نسبت مي
دادند.
از اين رو محدث بزرگوار (کليني ) که از (کلين) به (ري) هجرت کرده بود، در آنجا کتاب شريف کافي - اولين کتاب از
مجموعه چهارگانه کتب روايي و حديثي شيعه - را نگاشت و حرکت علمي جديدي را در مکتب
حديث نگاري اهل بيت عليهم السلام بنيانگذاري نمود که پس از او، ' شيخ صدوق ' بناي مستحکم ضبط و نشر حديث را بر آن بنياد نهاد.شيخ صدوق در
راه جمع آوري احاديث، از بلخ تا بخارا، از کوفه تا بغداد، از مشهد تا نيشابور، و از
آنجا تا مکه و مدينه سفر کرد و مشکلات فراواني را به جان خريد و با کوله باري از
احاديث پيامبر و اهل بيت(ع)به ري بازگشت .
تاليفات شيخ صدوق:
1- من لا يحضره الفقيه 2- کمال الدين و اتمام النعمه 3- کتاب امالي 4- کتاب صفات شيعه 5- کتاب
عيون الاخبار امام رضا عليه السلام 6- کتاب مصادقه الاخوان 7- کتاب خصال 8- کتاب
علل الشرايع 9- کتاب توحيد 10- کتاب اثبات ولايت علي عليه السلام 11- کتاب معرفت
12- کتاب مدينه العلم 13-کتاب مقنع در فقه 14- کتاب معاني الاخبار 15- کتاب
مشيخته الفقيه 16- کتاب عيون الاخبار
شيخ ابو جعفر محمد بن بابويه قمي معروف به شيخ صدوق پس از هفتاد و چند
سال زندگاني پرافتخار و انجام مسافرتهاي طولاني و تصنيف 300 جلد کتاب با ارزش،
سرانجام در سال 381 ه. ق، در شهر ري چشم از جهان فرو بست و آرامگاهش امروز در شهر
ري به نام ابن بابويه مشهور و موردتوجه شيعيان است.