یک سئوال خوب برای
علاقمند کردن بچه ها به ریاضی و هندسه
چرا زنبور خانه اش را 6 ضلعی می سازد
؟
اول از همه باید
بگوییم که این سوال بامزه و خلاق و جواب جالبش را در صفحه پادپرس در فیسبوک مطرح
کرده.
حالا اصل
ماجرا:
به خونه های شش
وجهی که زنبور عسل می سازد نگاه کنید .چرا زنبورها خونه هاشون رو از مثلث،مربع،پنج
ضلعی ،هشت ضلعی و یا دایره نمی
سازند؟!
این یک سئوال
قدیمیه.بیش از 2000 سال پیش ،مارکوس توفتیوس وارو،سرباز رومی که اهل مطالعه بود و
دستی هم در نوشتن داشت حدس زنبوری را پیشنهاد داد. باید دلیل خیلی مهمی پشت این
ساخت و ساز خاص وجود داشته باشد.مثلا اینکه اینطوری زنبورها عسل بیشتری ذخیره می
کنند یا شاید برای ساخت شش و جهی نسبت به سایر شکل ها موم کمتری لازم باشه ! یا
...
مارکوس علم پیشه
نبود.ولی به شدت مشتاق بود به راز منطق این ساخت و ساز پی برده شاید مارکوس می دانست طبیعت دریافتن راه
حلی بهینه برای مسائل ،ماهرانه عمل میکند.و دنبال این بود که بغهمد چه محدودیت هایی
باعث شکل گیری این سازه مومی میشه.اگر دایره باشن فضای پرت زیادی بین خونه های
دایره ایجاد میشه و در ضمن مقدار زیادی موم هم برای پر کردن این فضاهای خالی لازمه
. پنج ضلعی و هشت ضلعی هم درست مثل دایره فضای پرت زیادی تولید می
کنند.
فیثا غورث اولین
کسی بود که فهمید برای پوشاندن یک سطح بدون فاصله و شکاف و با کمک شکل های منتظم
تنها اشکال مناسب سه ضلعی،چهارضلعی و شش ضلعی منتظم هستند.
اینجاست که باید
به حدس مارکوس رجوع کنیم . ' حدس لانه زنبوری'
مارکوس آن زمان
نتوانست حدسیاتش را به کمک ریاضی و هندسه ثابت کند و تازه در سال 1999 ریاضی دانی به نام
واتسون هیلز در دانشگاه میشیگان نشون داد که از شکل مربع ،مثلث متوازی الاضلاع و شش
وجهی منتظم با مساحت یکسان،شش وجهی دارای کمترین محیطه.
یعنی زنبورها با
ساخت خانه های شش وجهی در کندو برای محصور کردن مساحت و فضای معینی از موم کمتری
استفاده می کنند و کار کمتری هم نسبت به زمانی که قرار باشد منشورهایی با قاعده
مربع یا مثلث بسازند انجام می دهند.